De deconstructie van Caroline

“Behind this factuality I want to have a kind of insight that is more confronting or that is easier to feel.” (Natasja Kensmil)

Deze week schoof de voorganger van de Boeren en Burgers Beweging mevrouw Caroline van der Plas (spreek uit Kerrolaain, een zorgvuldig gecoiffuurde bos zwarte krullen, leren jasjes en witte gympen) weer eens aan tafel aan bij Jinek. Ik mag haar wel. Dat zit hem, vermoed ik, vooral in haar recht-toe-recht-aan manier van doen. Geen gelul, poetsen! Een frisse wind ging door de kamer.

Maar het nieuwtje is er een beetje af en gisteravond viel ze bij mij door de mand. Wat gebeurde.

De drie hoofdrolspelers in de deconstructie van Carolien.
Deze uitzending is NIET geschikt voor mensen met een #LientjeAllergie (@lientje1967)

Het ging over de aangekondigde corona-maatregelen: mondkapjes worden weer verplicht bij de kapper en de corona-pas moet ook in de sporthal getoond worden. Internist Peter van der Voort wees nog maar eens op het ‘harde’ feit dat er een tekort dreigt aan IC-bedden. Mede door het grote tekort aan medisch, verplegend, personeel. Maar vooral natuurlijk omdat een groeiend aantal zorgbehoeftige medemensen staan te trappelen voor de poorten. Het water staat de ziekenhuizen tot aan de lippen.

Jinek: wat vindt jij, Peter, van de aangekondigde maatregelen?

Van der Voort: die zijn onvoldoende om het dreigende tekort te keren. Ik pleit voor een veel strengere aanpak. Ik heb echt het gevoel dat wij als internisten en intensivisten niet serieus worden genomen door de politiek, zegt de Groninger IC-arts.

Jinek: waar moet je dan zijn om de urgentie door te laten dringen?

Van der Voort: Misschien… dat de Kamer… daar nog iets kan betekenen…

Hij durft het haast niet te zeggen. Veel vertrouwen heeft hij er kennelijk niet in.

Wat vindt het kamerlid Van der Plas ervan?

Caroline zegt de zorgen van Van der Voort en zijn collega’s in de ziekenhuizen “zeer serieus” te nemen, maar ze heeft gehoord dat de meeste mensen die op de IC liggen ouderen zijn met onderliggend lijden. Om ‘de discussie zuiver te houden’ wil ze eerst precies de cijfers weten. Wie zijn die mensen op de IC ?

Van der Voort: het overgrote deel van de IC-bedden wordt bezet door ongevaccineerden, veelal mannen , veelal tussen 40 en 60 jaar en veelal met overgewicht.

Hmm, maar Caroline heeft grote problemen met de corona-pas. Waarom? Omdat deze leidt tot een tweedeling in de samenleving. Ze legt uit. Iedereen is in dit land vrij om zelf te bepalen of hij zich wil laten vaccineren. De corona-pas leidt ertoe dat ongevaccineerden een aparte behandeling krijgen. Bij Caroline roept het associaties op met de zwart mensen die in de blanke staten van de VS achter in de bus moesten zitten. Het is een aantasting van een grondrecht vastgelegd in onze Grondwet.

Ze komt daarmee op het terrein van gesprekspartner Jan Vlug, advocaat.

Er is helemaal geen sprake van aantasting van een grondrecht, beweert hij. Als dat zo was zou ik de eerste zijn die op de barricaden gaat. Waar het om gaat is dat wie ervoor kiest zich om wat voor reden ook zich niet te laten inenten de gevolgen daarvan moet aanvaarden. In de grondwet staat nergens dat iedereen te allen tijde naar de kroeg of naar de bioscoop moet kunnen.

Ja, maar de corona pas leidt tot een tweedeling sputtert Caroline nog een keer tegen.

Daar hebben we het weer. Het geluid van de oppositie die er voortdurend op hamert dat er een tweedeling in de samenleving ontstaat of al ontstaan is. Caroline schaart zich hiermee in het kamp van Leidse rechtsgeleerden als Eva Vlaanderingbroek en het fenomeen Raisa Rommestijn en religieuzen als SGP-voorman Kees van der Staaij.

Waarom doen ze dat? Omdat de tweedeling hoort bij de oppositie die ze voeren. Zonder tweedeling is er geen oppositie en dat is waar Caroline voor gekozen heeft: oppositie voeren. Als er een keer een onverlaat op de buis is die eruit flapt dat we mensen die zich niet willen vaccineren de zorg maar moeten onthouden, dan houdt ze maar niet op dat aan te halen om haar oppositie tegen de corona-pas te verantwoorden. Omdat het uitlichten en hameren op zo’n opmerking haar oppositie versterkt. Ze vindt haar legitimatie, haar gelijk, in het construeren van een tegenpartij.

Medici als Peter van der Voort en Ernst Kuipers kunnen nog zo hard beweren dat er geen sprake is van een onderscheid tussen gevaccineerden en niet-gevaccineerden als het gaat om het verlenen van medische hulp, toch is er sprake van een twee-deling, van een zonde-bok-theorie.

Het simpele feit dat het verstand twee verzamelingen mensen kan onderscheiden: de gevaccineerden en de niet-gevaccineerden wordt verzwaard met allerlei gewichtige waarden en oordelen. Terwijl zo’n tweedeling niet meer is dan een toevallige historische constructie die mensen als Caroline in haar kraam te pas komt. Omdat ze daar haar plek in de kamer, haar bestaansrecht als politica aan ontleent.

Ik wil graag mijn punt maken.”

Hoe komt dat? Is ze vergeten dat haar plek in het debat ergens in het verleden ontstaan is uit een toevallige samenloop van gebeurtenissen? Zelf wijst ze graag op de diversiteit van de groep ongevaccineerden. Maar waarom ziet ze niet dat er velen zijn die twijfelen, die als je ze vraagt waarom, helemaal geen zwaarwichtige reden kunnen geven voor hun nalatigheid of hun automatisme. Dat er dagelijks een toenemend aantal van hen is dat zich alsnog laat inenten (omdat de prik bij hen aan de deur komt). Of spijt heeft zich te hebben laten inenten. Dat de grens die het verstand heeft gemaakt in werkelijkheid zo lek is als een zeef.

Zo blijken die twee verzamelingen in werkelijkheid nogal dynamisch te zijn. Maar in de hoofden van de BBB-aanvoerder en de andere politiek ge-engageerde oppositie voerders zijn de beide kampen gescheiden door een muur waarachter ze hun stelling hebben opgetrokken.

In werkelijkheid valt aan dit onderscheid niets te handhaven.

Er moet een moment geweest zijn dat Caroline het besluit nam in de oppositie te gaan. Zoals er een moment geweest is waarop ze besloot zich te laten vaccineren tegen het corona-virus. Wat op zich, wat mij betreft, een verstandig besluit was. Maar zo’n besluit heeft gevolgen. Was het wel een besluit? Was het niet gewoon vanzelfsprekend en bleek het pas later een ingenomen standpunt?

Ze houdt vast aan haar eenmaal ingenomen positie. Wanneer ze merkt dat ze de argumenten van haar gesprekspartners Van der Voort en Vlug (“we zijn het eens”) niet kan weerstaan (voor wie oppositie voert zijn opmerkingen als “we zij het eens” dodelijk) begint ze over iets anders.

“Ik wil graag mijn punt maken.” Ze wil meer cijfers horen. “Die staan op de site van het RIVM” zegt Van der Voort. “Ik begrijp overigens niet hoe deze informatie, die cijfers, uw standpunt zou kunnen veranderen.” Helaas ziet ze hier geen vraag om uitleg in. Ze wil haar punt maken. Daar gaat het haar om. Ze wil gewoon de cijfers van Minister de Jonge zelf horen als antwoord op haar vragen. Want ze heeft er al zes keer om gevaagd. “Kijk maar op Youtube”. Daar kunnen we haar dappere en volhardende optreden zien. “Ik laat mij niet het bos in sturen.”

Wanneer haar door een botte interviewer voor een tv-camera gevraagd wordt of ze inge-ent is riposteert ze: “Dat gaat jou helemaal geen ene moer aan.”.

Heerlijk, natuurlijk. Dat gaat die brutale jongen van RTL ook helemaal niets aan. Maar waarom kan ze niet gewoon zeggen dat ze is inge-ent? Omdat dat niet goed past bij haar inzet voor de ongevaccineerden? De christelijke boeren die van het CDA overgestapt zijn naar de BBB? Onzin natuurlijk, want waarom kun je niet als niet-roker tegen een algeheel rook-verbod zijn? Denkt ze misschien dat dat haar positie tegenover haar achterban en volgelingen zou verzwakken?

Ex-schaatser Erwin Wennemars was er ook. Hij bleek weer een ander motief van vaccin-weigeraars te vertegenwoordigen. Dat er veel meer aandacht zou moeten worden besteed aan het bevorderen van een gezonde leefstijl waar sporten en je in het zweet jagen een schijnbaar noodzakelijk ingredient van zijn. Alsof dat niet al op grote schaal gebeurt. Alsof je gevrijwaard bent van ziekte als je maar aan sport doet. Als er iemand aan tafel is die al veel eerder wees op het belang van een gezonde leefstijl en dat overgewicht en obesitas een belangrijke indicatie zijn om met corona op de IC terecht te komen dan is het Van der Voort wel. Hmm, zegt de schaatser. Wat moet je anders nog zeggen.

Ik mocht Caroline wel. Maar na de periode van oppositie voeren is het toch echt tijd voor deconstructie want alleen met de hakken in het zand, kom je niet veel verder.

Opposities zijn er om op te lossen. Niet om aan vast te houden.

Natasja Kensmil

Onlangs ontving Natasja Kensmil de Johannes Vermeer Prijs voor haar werk. Kensmils werk kan beschouwd worden als bijdrage aan de deconstructie van de Vaderlandse Geschiedenis. Ik raad de Nederlandse politici die hun bestaansrecht en hun zetel in de kamer ontlenen aan het creëren van opposities aan haar werk als voorbeeld te namen en te werken aan de deconstructie van de huidige polariserende politiek. Zij geven de burger het slechte voorbeeld.

Hoe hypocriet is het de ander te verwijten een tweedeling in de samenleving te creëren.

Published by

admin

Rieks op den Akker was onderzoeker en docent kunstmatige intelligentie, wiskunde en informatica aan de Universiteit Twente. Hij is gepensioneerd.

Leave a Reply